LNF Cymru Llythrennedd a rhifedd i Gymru

← Pob cymhwyster

GCSE Food and Nutrition

Mae disgrifiad y cymhwyster yn Saesneg yn unig, gan ei fod wedi ei gymryd o fanyleb Saesneg CBAC.

Learners type objective, short and extended answers in an on-screen examination worth 40%, then complete two written assessments: a food science investigation built around a hypothesis, and a researched, planned and evaluated cooking task, both needing analysis, justification and precise sensory description. Numeracy is applied throughout: weighing and measuring, key temperatures, scaling and adapting recipe quantities, calculating energy and nutritional values, timing a plan of work, and presenting results in tables and charts. The single biggest thing Key Stage 3 should build is the fair-test habit: change one variable, measure and record the results in a table or chart, and write a conclusion that uses the evidence.

Corff dyfarnu
CBAC
Lefel
Level 1 and Level 2
Addysgu gyntaf
Medi 2025
Faint o waith llythrennedd
Uchel
Faint o waith rhifedd
Canolig
Manyleb
Agor y fanyleb
Sut mae'r cymhwyster hwn yn cael ei asesu
  • Unit 1: Principles of Food and Nutrition: Digital examination 1 hour 30 minutes, 40%, 80 marks
  • Unit 2: Food Investigation: Non-examination assessment, 8 hours, 20%, 40 marks, set by WJEC, marked by the centre and moderated by WJEC
  • Unit 3: Food and Nutrition in Action: Non-examination assessment, 12 hours, 40%, 80 marks, set by WJEC, marked by the centre and moderated by WJEC

Y sgiliau llythrennedd a rhifedd yn y cymhwyster hwn

  1. Short and extended answers in the on-screen examination

    Asesu: Yn yr arholiad

    Unit 1 combines objective, quick-response, short and extended questions, typed on screen, and carries 10% of the qualification for analysis and evaluation (AO3). Learners must explain and evaluate topics such as diet and health or food miles in structured prose.

    Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau, Cysyllteiriau a chystrawen

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    After a practical, pupils write four sentences explaining why we cook food, using the connectives 'because', 'so' and 'this means'.
    Blwyddyn 8
    Pupils write a timed paragraph explaining how one nutrient helps the body and what happens if a teenager does not get enough, using a point, explain, example frame.
    Blwyddyn 9
    Pupils type a timed extended answer on screen evaluating the advantages and disadvantages of buying local Welsh food, marked against a GCSE-style levelled mark scheme.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Summary of assessment, page 5; Assessment objectives, page 27

    “Questions requiring objective responses, quick-response, short and extended answers.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu ysgrifennu disgrifiad cynhwysfawr o bwnc, thema neu safbwynt.

    • Rwy'n gallu defnyddio paragraffau a gwneud cysylltiadau rhyngddyn nhw.

    • Rwy'n gallu defnyddio amrywiaeth gynyddol o gysyllteiriau i drefnu fy syniadau mewn brawddegau, paragraffau a thestunau cyfan.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu addasu fy arddull ysgrifennu, gan ddewis a defnyddio'r strwythurau gorau ar gyfer gwahanol gyd-destunau a dibenion, e.e. i ddisgrifio, esbonio, darbwyllo, trafod yn llwyddiannus.

    • Rwy'n gallu defnyddio crynodebau, trafod materion, rhoi esboniadau manwl a defnyddio rhesymeg wrth ymdrin â phwnc.

    • Rwy'n gallu defnyddio amrywiaeth o gysyllteiriau'n benodol wrth drefnu fy syniadau yn destunau cyfan at wahanol ddibenion.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu ysgrifennu darnau estynedig sy'n cynnwys tystiolaeth a gwybodaeth fanwl at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd o fewn gwahanol ddisgyblaethau a rhyngddyn nhw.

    • Rwy'n gallu trefnu gwaith ysgrifennu ar ffurf briodol, gan sicrhau bod y cynnwys yn cael ei nodi o fewn a rhwng paragraffau neu adrannau, a chan ddatblygu a chynnal syniadau'n gydlynus.

    • Rwy'n gallu cyfleu safbwynt gwrthrychol a diduedd ar bynciau cymhleth, gan ddefnyddio ystod o ddyfeisiau ieithyddol.

  2. Sensory descriptors and food science vocabulary

    Asesu: Yn yr arholiad ac mewn gwaith cwrs

    Learners must apply sensory descriptors appropriately when testing and evaluating food, and use technical terms such as gelatinisation, coagulation, emulsification and the Maillard reaction.

    Llythrennedd: Geirfa, sillafu, gramadeg, Deall, ymateb a dadansoddi, Eglurder a geirfa

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils taste three biscuits and describe each with words from a sensory descriptor bank, such as crumbly, crisp and chewy, spelling them correctly.
    Blwyddyn 8
    Pupils label photographs of their practical work with technical terms such as gelatinisation and coagulation and write one sentence explaining each change.
    Blwyddyn 9
    Pupils run a blind tasting panel and write up the results using at least five precise sensory descriptors and three food science terms.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, 2.1.3 and 2.2.3, pages 19 to 20; Unit 3, 3.3.4, page 25

    “Learners should be aware of how to apply sensory descriptors appropriately.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio geirfa amrywiol, briodol a manwl gywir, gan gynnwys geiriau sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth at ddibenion gwahanol.

    • Rwy'n gallu defnyddio strategaethau i sillafu geiriau amlsillafog, cymhleth ac afreolaidd yng nghyd-destun pob maes dysgu a phrofiad.

    • Rwy’n gallu darllen er mwyn adeiladu fy ngeirfa a strwythurau brawddegau, gan ddefnyddio’r rhain wrth i mi gyfathrebu.

    Cam cynnydd 4
    • Rwyf wedi cael profiad o ystod o eirfa sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol, ac yn gallu ei defnyddio wrth i mi gyfathrebu.

    • Rwy'n gallu defnyddio amrywiaeth o strategaethau ac adnoddau i sillafu geirfa gyfarwydd ac anghyfarwydd a geiriau sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth yn gywir.

    • Rwyf wedi cael profiad o ystod o eirfa sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol, ac yn gallu ei defnyddio wrth i mi gyfathrebu.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o eirfa sy'n benodol i ddisgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol yn fanwl gywir.

    • Rwy'n gallu defnyddio strategaethau i sillafu geiriau sy'n benodol i ddisgyblaeth a geiriau academaidd cyffredinol mewn cyd-destunau priodol.

    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o eirfa sy'n benodol i ddisgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol wrth i mi gyfathrebu.

  3. Researching a brief and justifying choices

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    In Unit 3 learners research and investigate a pre-released brief and choose a recipe, and in Unit 2 they research the working characteristics and properties of ingredients. They must justify food choices for themselves and others.

    Llythrennedd: Deall, ymateb a dadansoddi, Strategaethau darllen

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils read two recipes for the same dish, pick out the differences, and write two sentences saying which suits a packed lunch and why.
    Blwyddyn 8
    Pupils use the Eatwell Guide and a Food Standards Agency page to research a dietary need such as coeliac disease and summarise three facts that affect recipe choice.
    Blwyddyn 9
    Pupils research a mini brief from at least three sources and write a paragraph justifying their chosen recipe against the brief, with evidence from the sources.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Arrangements for non-examination assessment, page 28; Unit 3, 3.1.2, page 22

    “learners research and investigate the chosen task, choosing a recipe based on the brief”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio ffynonellau cyfeirio/digidol i ddewis, crynhoi a chyfuno gwybodaeth, gan gyfeirio atyn nhw fel y bo'n briodol.

    • Rwy'n gallu coladu a gwneud cysylltiadau, e.e blaenoriaethu, categoreiddio, rhwng gwybodaeth a syniadau o wahanol ffynonellau gan gynnwys testunau digidol a chlyweledol.

    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o strategaethau er mwyn dod o hyd i wybodaeth, e.e. cip ddarllen (sgimio) am yr hanfodion, llithr ddarllen (sganio) am fanylion.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu ymchwilio i amrywiaeth eang o ffynonellau cyfeirio a digidol er mwyn datblygu dealltwriaeth lawn o bwnc neu fater.

    • Rwy'n gallu gwerthuso defnyddioldeb a dibynadwyedd testunau.

    • Rwy'n gallu crynhoi, cyfuno a dadansoddi gwybodaeth er mwyn magu dealltwriaeth fanwl, e.e. o achosion, canlyniadau, patrymau, gan ddefnyddio gwahanol ffynonellau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu ymchwilio'n annibynnol i amrywiaeth eang o ffynonellau er mwyn datblygu dealltwriaeth o bwnc neu fater cynyddol gymhleth.

    • Rwy'n gallu defnyddio testunau a argraffwyd a thestunau digidol i chwilio'n ddethol, gan asesu dibynadwyedd, arwyddocâd a chywirdeb yr hyn rwy'n ei weld.

    • Rwy'n gallu cyfuno a dadansoddi gwybodaeth er mwyn magu dealltwriaeth eang a chytbwys o ffynonellau a allai gynnwys safbwyntiau croes.

  4. Planning an investigation around a hypothesis

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    In Unit 2 learners cook a control, research the ingredients, develop a hypothesis and plan tasks to prove or disprove it, setting out a research question, variables, controls and equipment.

    Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau, Prawfddarllen, golygu a gwella

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils write a simple prediction before a practical, such as 'bread made with more yeast will rise higher', and check it afterwards.
    Blwyddyn 8
    Pupils plan a fair test on thickening a sauce with different amounts of cornflour, writing the research question, hypothesis, the variable they change and two controls.
    Blwyddyn 9
    Pupils draft a full investigation plan for a raising agent experiment, then redraft it after peer feedback so that another group could follow it exactly.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, 2.2.1 and 2.2.2, page 20; Arrangements for non-examination assessment, page 28

    “a hypothesis is developed. The remaining tasks are centred around proving or disproving the hypothesis.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio ac addasu gwahanol strwythurau yn fy ngwaith ysgrifennu, e.e. adroddiad ar ddigwyddiad, ymchwiliad neu arbrawf.

    • Rwy'n gallu ystyried ffyrdd gwahanol o gynllunio, drafftio a chyflwyno fy ngwaith yn briodol.

    • Rwy’n gallu myfyrio ar safon fy mynegiant, ei olygu a'i ailddrafftio i wella'r ansawdd, a defnyddio ystod o strategaethau i sicrhau mwy o eglurder.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy’n gallu dewis a defnyddio strategaethau priodol er mwyn cynllunio a datblygu fy ngwaith ysgrifennu at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd.

    • Rwy'n gallu defnyddio paragraffau ac adrannau er mwyn rhoi eglurder i ddarnau ysgrifennu mwy estynedig.

    • Rwy'n gallu gwella gwaith ysgrifennu drwy adolygu annibynnol ac ailddrafftio.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dewis a defnyddio strategaethau priodol i gynllunio a datblygu fy ngwaith ysgrifennu ar gyfer amrywiaeth heriol o wahanol ddibenion a chynulleidfaoedd.

    • Rwy'n gallu trefnu gwaith ysgrifennu ar ffurf briodol, gan sicrhau bod y cynnwys yn cael ei nodi o fewn a rhwng paragraffau neu adrannau, a chan ddatblygu a chynnal syniadau'n gydlynus.

    • Rwy'n gallu gwella cynnwys, strwythur a chywirdeb fy ngwaith ysgrifennu drwy fyfyrio'n feirniadol, adolygu a golygu, gan ymateb yn adeiladol i adborth.

  5. Evaluating outcomes and drawing conclusions

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must draw conclusions and evaluate results in the investigation, and evaluate the success of their Unit 3 food outcome against factors including recipe selection, time management, nutritional benefits, adaptations and tasting.

    Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau, Cysyllteiriau a chystrawen

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils evaluate their pizza toast using a frame with headings for taste, appearance, hygiene and time, and write one improvement.
    Blwyddyn 8
    Pupils evaluate a dish they adapted to reduce sugar, comparing it with the original using tasters' comments and saying whether the change worked.
    Blwyddyn 9
    Pupils write an extended evaluation of a two-dish practical under the GCSE headings, including time management, nutritional benefits and suitability for the audience, supported by evidence.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, 2.3.3, page 21; Unit 3, 3.3.4, page 25

    “Learners should be able to evaluate the success of food”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu addasu arddull a strwythur fy ysgrifennu i fod yn addas i'r gynulleidfa, y diben a'r cyd-destun, e.e. cydbwysedd addas rhwng ffeithiau a safbwyntiau, casgliad penodol.

    • Rwy'n gallu ysgrifennu cyflwyniad effeithiol sy'n nodi'r cyd-destun a'r diben, gan gynnwys cydbwysedd addas rhwng ffeithiau a safbwyntiau, a chasgliad penodol.

    • Rwy'n gallu defnyddio strwythurau brawddeg syml, cyfansawdd a chymhleth er pwyslais ac effaith.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio crynodebau, trafod materion, rhoi esboniadau manwl a defnyddio rhesymeg wrth ymdrin â phwnc.

    • Rwy'n gallu trefnu a llunio fy ngwaith ysgrifennu'n effeithiol, gan gysylltu a datblygu fy syniadau ar gyfer amrywiaeth o wahanol gyd-destunau.

    • Rwy'n gallu dewis a defnyddio amrywiaeth o wahanol strwythurau brawddeg (brawddegau syml, cyfansawdd a chymhleth) gyda chywirdeb gramadegol wrth i mi ysgrifennu.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu ysgrifennu darnau estynedig sy'n cynnwys tystiolaeth a gwybodaeth fanwl at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd o fewn gwahanol ddisgyblaethau a rhyngddyn nhw.

    • Rwy'n gallu trefnu gwaith ysgrifennu ar ffurf briodol, gan sicrhau bod y cynnwys yn cael ei nodi o fewn a rhwng paragraffau neu adrannau, a chan ddatblygu a chynnal syniadau'n gydlynus.

    • Rwy'n gallu amrywio strwythurau brawddegau i ennyn a chadw diddordeb y darllenydd ac ysgrifennu gyda chywirdeb gramadegol.

  6. Weighing, measuring and key temperatures

    Asesu: Yn yr arholiad ac mewn gwaith cwrs

    Learners must weigh and measure ingredients accurately, both listed as techniques in Appendix A, and know the key temperatures for food safety, storage, cooking and reheating.

    Rhifedd: Mesur, Cymhwysedd strategol, Dealltwriaeth gysyniadol, Cyfathrebu â symbolau

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils weigh flour on digital and dial scales and measure milk in a jug for scones, recording each amount with the correct unit.
    Blwyddyn 8
    Pupils use a food probe to check the core temperature of a cooked dish and record fridge and freezer readings, including negative numbers.
    Blwyddyn 9
    Pupils convert a recipe given in cups and ounces into grams and millilitres, then weigh it out accurately to within 5 g.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, 1.5.1 and 1.5.2, page 16; Appendix A, pages 31 to 32

    “key temperatures for food safety, storage and cooking”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu darllen a dehongli graddfeydd neu raniadau ar amrywiaeth o offerynnau mesur.

    • Rwy'n gallu cofnodi mesuriadau mewn ffyrdd gwahanol, e.e. 1.3kg = 1kg 300g, 4.2cm = 4cm 2mm.

    • Rwy'n gallu mesur a chofnodi tymereddau sy'n cynnwys darlleniadau positif a negatif.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu darllen a dehongli graddfeydd ar amrywiaeth o offerynnau mesur.

    • Rwy'n gallu defnyddio'r unedau mesur cyffredin, trosi rhwng unedau cysylltiedig y system fetrig a chwblhau cyfrifiadau.

    • Rwy'n gallu defnyddio cywerthoedd metrig bras o unedau imperial a ddefnyddir bob dydd.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu nodi, mesur neu gasglu'r wybodaeth sy'n ofynnol er mwyn cwblhau'r dasg.

    • Rwy'n gallu dehongli atebion o fewn cyd-destun y broblem ac ystyried a yw atebion, gan gynnwys dangosyddion cyfrifiannell, analog a digidol, yn synhwyrol.

    • Rwy'n gallu defnyddio nodiant, symbolau ac unedau mesur priodol, gan gynnwys mesurau cyfansawdd.

  7. Scaling and adapting recipe quantities

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must select and adapt recipes for a single outcome or a number of outcomes, change ingredient quantities to meet an audience's needs, and treat quantities as a variable in experiments.

    Rhifedd: Cyfrifiad, Perthnasoedd yn y system rif, Cymhwysedd strategol, Dealltwriaeth gysyniadol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils halve a recipe for four muffins to make two, and double it to make eight, writing the new quantities in a table.
    Blwyddyn 8
    Pupils scale a soup recipe for four people up to serve a class of 30 using ratio, and round the quantities sensibly for weighing.
    Blwyddyn 9
    Pupils reduce the sugar in a cake recipe by 25% and the fat by 20% using multipliers, then bake and compare the result with the original.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, 2.2.2, page 20; Unit 3, 3.3.1 and 3.3.3, page 24

    “suggest changes to ingredients and quantities to meet the needs of the audience”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio cymhareb a chyfran i gyfrifo meintiau.

    • Rwy'n gallu haneru rhifau 3-digid yng nghyd-destun rhif, arian a mesuriadau.

    • Rwy'n gallu ddefnyddio dealltwriaeth o gywerthoedd ffracsiynau, degolion a chanrannau syml, e.e. dod o hyd i 25% o 60cm a gwybod bod hyn yn cyfateb i ¼ o 60cm.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio cymarebau a chyfrannau gan gynnwys graddfeydd map.

    • Rwy'n gallu cyfrifo cynnydd neu ostyngiad canrannol.

    • Rwy'n gallu defnyddio dulliau effeithlon i luosi a rhannu rhifau cyfan a degolion, gan gynnwys degolion megis 0.6 neu 0.06.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu defnyddio lluosyddion fel dull effeithlon wrth weithio gyda chanrannau, e.e. lluosi ag 1.2 i gynyddu swm 20%.

    • Rwy'n gallu adnabod, modelu a chymhwyso'r strwythurau a syniadau mathemategol wrth wraidd problemau, er mwyn eu fformiwleiddio a'u datrys.

    • Rwy'n gallu dehongli atebion o fewn cyd-destun y broblem ac ystyried a yw atebion, gan gynnwys dangosyddion cyfrifiannell, analog a digidol, yn synhwyrol.

  8. Calculating energy and nutritional values

    Asesu: Yn yr arholiad ac mewn gwaith cwrs

    Unit 1 learners should know how to calculate energy and nutritional values in food. In Unit 3 learners explore the nutritional value of their dish and suggest changes to quantities to meet the audience's needs.

    Rhifedd: Cyfrifiad, Mesur, Cymhwysedd strategol, Rhuglder, Dealltwriaeth gysyniadol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils read the per 100 g column on two cereal packets and work out which gives more sugar in a 30 g bowl.
    Blwyddyn 8
    Pupils add up the energy in kilocalories of each ingredient in their pasta salad from a nutrition table and divide by the number of portions.
    Blwyddyn 9
    Pupils calculate the energy, fat and sugar per portion of their dish, express each as a percentage of a teenager's reference intake, and adapt the recipe to lower one value.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, 1.2.3, page 13; Unit 3, 3.3.3, page 24

    “Learners should know how to calculate energy and nutritional values in food.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu cyfrifo canran, ffracsiwn a degolyn o unrhyw faint gyda chyfrifiannell lle y bo'n briodol.

    • Rwy'n gallu lluosi rhifau a degolion â lluosrif o 10, e.e. 15 x 30, 1.4cm x 20.

    • Rwy'n gallu adio a thynnu rhifau gan ddefnyddio rhifau cyfan a degolion.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu mynegi un maint fel canran maint arall.

    • Rwy'n gallu defnyddio dulliau effeithlon i luosi a rhannu rhifau cyfan a degolion, gan gynnwys degolion megis 0.6 neu 0.06.

    • Rwy'n gallu cynrychioli a defnyddio mesurau cyfansawdd, gan ddefnyddio unedau safonol.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu adnabod, modelu a chymhwyso'r strwythurau a syniadau mathemategol wrth wraidd problemau, er mwyn eu fformiwleiddio a'u datrys.

    • Rwy'n gallu defnyddio cyfrifiannell wyddonol yn effeithiol ac yn effeithlon i gwblhau cyfrifiadau gan ddefnyddio'r amrywiaeth o fysellau swyddogaeth sydd ar gael.

    • Rwy'n gallu dehongli atebion o fewn cyd-destun y broblem ac ystyried a yw atebion, gan gynnwys dangosyddion cyfrifiannell, analog a digidol, yn synhwyrol.

  9. Recording and presenting investigation results

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must collect results through observations, measurements and sensory tests, consider validity and reliability, and present them for analysis in tables, bar or pie charts and star diagrams before drawing conclusions.

    Rhifedd: Cynrychioli data, Dehongli data, Casglu data

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils record the height of three bread rolls made with different flours in a table and draw a bar chart with a labelled scale.
    Blwyddyn 8
    Pupils score three yoghurts out of five for five sensory qualities in a taste panel and draw a star diagram to compare them.
    Blwyddyn 9
    Pupils measure the spread of biscuits made with different fats, repeat each test, present the mean results in a table and chart, and comment on how reliable the results are.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, 2.2.3 and 2.3.2, pages 20 to 21

    “Learners should be able to present results for analysis,”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu dewis a llunio siartiau, diagramau a graffiau priodol sydd â graddfeydd addas.

    • Rwy'n gallu cynrychioli data gan ddefnyddio:

      • rhestrau, siartiau cyfrif, tablau, diagramau a thablau amlder
      • siartiau bar, siartiau data wedi'u grwpio, graffiau llinell a graffiau trawsnewid
      • pictogramau lle mae un symbol yn cynrychioli mwy nag un uned gan ddefnyddio allwedd
      • diagramau Venn a Carroll.
    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu llunio a dehongli graffiau a diagramau (gan gynnwys siartiau cylch) i gynrychioli data arwahanol neu barhaus, gan ddewis graddfa briodol.

    • Rwy'n gallu dehongli gwybodaeth fathemategol; gan ddod i gasgliadau o graffiau, diagramau a data, gan gynnwys trafod cyfyngiadau data.

    • Rwy'n gallu casglu data meintiol ac ansoddol.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dewis a llunio siartiau, diagramau a graffiau priodol sydd â graddfeydd addas.

    • Rwy'n gallu dehongli gwybodaeth fathemategol; gan ddod i gasgliadau o graffiau, diagramau a data, gan gynnwys trafod cyfyngiadau data.

    • Rwy'n gallu casglu data mewn ffordd addas yn unol â'm rhagdybiaeth.

  10. Timing a plan of work

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must produce a timed order of work for a single food outcome and for a number of outcomes, including sequencing, timings and contingency plans, and later evaluate their time management.

    Rhifedd: Mesur, Cymhwysedd strategol, Rhesymu rhesymegol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils write a simple time plan for a 50 minute practical with a clock time for each step, including washing up.
    Blwyddyn 8
    Pupils plan pasta and a sauce cooked at the same time, using a time plan in 5 minute steps that shows when to start each part.
    Blwyddyn 9
    Pupils write a dovetailed time plan for two dishes in a 90 minute lesson, including a contingency, then record actual times and calculate how far they drifted.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, 3.2.1, page 23; Unit 3, 3.3.4, page 25

    “Learners should be able to produce a timed order of work to”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio a dehongli calendrau, amserlenni a rhaglenni i gynllunio digwyddiadau a gweithgareddau, a gwneud cyfrifiadau fel rhan o'r daith gynllunio.

    • Rwy'n gallu cwblhau gweithgareddau ymarferol sy'n cynnwys digwyddiadau a amserir, ac esbonio pa uned o amser yw'r mwyaf priodol.

    • Rwy'n gallu blaenoriaethu a threfnu'r camau perthnasol sydd eu hangen i gwblhau'r dasg neu ddod o hyd i ddatrysiad.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu blaenoriaethu a threfnu'r camau perthnasol sydd eu hangen i gwblhau'r dasg neu ddod o hyd i ddatrysiad.

    • Rwy'n gallu dewis, treialu a gwerthuso amrywiaeth o ddulliau posibl a rhannu problemau cymhleth yn gyfres o dasgau.

    • Rwy'n gallu cyfiawnhau fy ngweithdrefnau, fy rhagfynegiadau a'm dyfaliadau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu blaenoriaethu a threfnu'r camau perthnasol sydd eu hangen i gwblhau'r dasg neu ddod o hyd i ddatrysiad.

    • Rwy'n gallu dewis, treialu a gwerthuso amrywiaeth o ddulliau posibl a rhannu problemau cymhleth yn gyfres o dasgau.

    • Rwy'n gallu cyfiawnhau fy ngweithdrefnau, fy rhagfynegiadau a'm dyfaliadau.

Da gwybod

Cysylltiadau â chymwysterau eraill

Food investigations use the same fair-test, variables and results-table skills as The Sciences, and recipe scaling and percentage of reference intake overlap with Mathematics and Numeracy.

Ffynhonnell: WJEC GCSE Food and Nutrition specification, Version 2, February 2025, teaching from 2025, for award from 2027 (© WJEC CBAC Ltd. 2024).