LNF Cymru Llythrennedd a rhifedd i Gymru

← Pob TGAU

GCSE The Sciences

Mae disgrifiadau'r TGAU yn Saesneg yn unig, gan eu bod wedi eu cymryd o fanyleb Saesneg CBAC.

The Sciences (Double Award) asks learners to research and evaluate scientific information, including how the media shapes public views, to write balanced answers on ethical and environmental issues, and to write up two scientific enquiries alone under high control using precise terminology. Its numeracy demand is high across six examinations and Unit 7: equations with SI units, chemical calculations, percentages, significant figures, graphs and gradients, sampling, probability in genetics and decay, and payback costs, with standard form, rearranging equations and y = mx + c at higher tier. The single biggest thing Key Stage 3 should build is fluent, well set out calculation from practical data: correct units, substitution into equations, means and graphs, explained in precise scientific language.

Addysgu gyntaf
Medi 2026
Faint o waith llythrennedd
Canolig
Faint o waith rhifedd
Uchel
Manyleb
Agor manyleb CBAC (PDF)
Sut mae'r TGAU hwn yn cael ei asesu
  • Unit 1: Biology, Basis of Life: Written examination (tiered), 1 hour 15 minutes, 56 marks, 14.3%
  • Unit 2: Chemistry, Chemical Substances and How They Behave: Written examination (tiered), 1 hour 15 minutes, 56 marks, 14.3%
  • Unit 3: Physics, Forces, Motion and the Universe: Written examination (tiered), 1 hour 15 minutes, 56 marks, 14.3%
  • Unit 4: Biology, Continuity of Life: Written examination (tiered), 1 hour 15 minutes, 64 marks, 15.7%
  • Unit 5: Chemistry, Chemical Bonding, Reactions and Resources: Written examination (tiered), 1 hour 15 minutes, 64 marks, 15.7%
  • Unit 6: Physics, Waves, Electricity and Energy: Written examination (tiered), 1 hour 15 minutes, 64 marks, 15.7%
  • Unit 7: Scientific Enquiry: Two enquiries from a choice of three, each a practical task (1 hour) and a written task (1 hour), 28 marks each (56 marks), externally marked by WJEC, 10%

Sgiliau sy'n defnyddio Strategaethau darllen

  1. Researching and evaluating scientific information and media claims

    Asesu: Yn yr arholiad

    The qualification's construct includes researching, evaluating and using scientific information to make informed decisions (page 7). Learners must be aware of how media influence and trust shape public views of stem cells, and how the media affects understanding of lifestyle and disease (Section 4.5.1, page 45).

    Llythrennedd: Strategaethau darllen, Deall, ymateb a dadansoddi

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils read two short articles about a new 'superfood' and sort the claims into fact, theory or opinion.
    Blwyddyn 8
    Pupils research whether mobile phone signals are harmful using three sources, and rate each source for reliability with a reason.
    Blwyddyn 9
    Pupils compare a tabloid headline and the NHS summary of the same health story, and explain how the media coverage could shape what the public believes.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 4, Section 4.2.2, page 40

    “application is affected by a lack of scientific understanding, media influence, trust levels and personal experience and beliefs.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy’n gallu defnyddio sgiliau dehongli a dod i gasgliad er mwyn deall y testun, ac yn gallu ystyried dibynadwyedd yr hyn rwy'n ei ddarllen.

    • Rwy'n gallu gwahaniaethu rhwng ffeithiau, damcaniaethau a barn.

    • Rwy'n gallu defnyddio ffynonellau cyfeirio/digidol i ddewis, crynhoi a chyfuno gwybodaeth, gan gyfeirio atyn nhw fel y bo'n briodol.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu ymchwilio i amrywiaeth eang o ffynonellau cyfeirio a digidol er mwyn datblygu dealltwriaeth lawn o bwnc neu fater.

    • Rwy'n gallu gwahaniaethu rhwng ffeithiau/tystiolaeth a rhagfarn/dadleuon.

    • Rwy'n gallu gwerthuso defnyddioldeb a dibynadwyedd testunau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu ymchwilio'n annibynnol i amrywiaeth eang o ffynonellau er mwyn datblygu dealltwriaeth o bwnc neu fater cynyddol gymhleth.

    • Rwy'n gallu deall ac ystyried yn fanwl sut y gellir dehongli testunau, gan wahaniaethu rhwng ffeithiau/tystiolaeth a rhagfarn/dadleuon.

    • Rwy'n gallu defnyddio testunau a argraffwyd a thestunau digidol i chwilio'n ddethol, gan asesu dibynadwyedd, arwyddocâd a chywirdeb yr hyn rwy'n ei weld.

  2. Using scientific vocabulary and terminology precisely

    Asesu: Yn yr arholiad ac mewn gwaith cwrs

    Learners must use scientific vocabulary, terminology and definitions, including the Appendix C terms such as validity, resolution, precision and systematic error, in all units and in Unit 7 (page 64). Topics add precise vocabulary, for example allele, homozygous, genotype and phenotype in inheritance (page 41).

    Llythrennedd: Geirfa, sillafu, gramadeg, Strategaethau darllen, Deall, ymateb a dadansoddi

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils split science words into parts, such as 'photo' and 'synthesis', and build a glossary page that they add to in every topic.
    Blwyddyn 8
    Pupils match definitions of independent variable, anomaly and precision to examples from their own practical results.
    Blwyddyn 9
    Pupils use genotype, phenotype, dominant and recessive correctly in a paragraph explaining a simple cross in pea plants, and spell each term from memory in a starter quiz.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Appendix B, Scientific Enquiry Skills Framework, page 74

    “use scientific vocabulary, terminology and definitions”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio geirfa amrywiol, briodol a manwl gywir, gan gynnwys geiriau sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth at ddibenion gwahanol.

    • Rwy'n gallu defnyddio strategaethau i sillafu geiriau amlsillafog, cymhleth ac afreolaidd yng nghyd-destun pob maes dysgu a phrofiad.

    • Rwy’n gallu defnyddio ystod o strategaethau i bennu ystyr geiriau a brawddegau, gan gynnwys:

      • yr hyn rwy'n ei wybod am ffoneg
      • gwreiddiau geiriau
      • teuluoedd geiriau
      • cystrawen
      • trefn testunau
      • gwybodaeth flaenorol am gyd-destun.
    Cam cynnydd 4
    • Rwyf wedi cael profiad o ystod o eirfa sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol, ac yn gallu ei defnyddio wrth i mi gyfathrebu.

    • Rwy'n gallu defnyddio amrywiaeth o strategaethau ac adnoddau i sillafu geirfa gyfarwydd ac anghyfarwydd a geiriau sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth yn gywir.

    • Rwy'n gallu defnyddio'r hyn rwy'n ei wybod am:

      • wreiddiau geiriau a'u teuluoedd
      • gramadeg, strwythur brawddegau a thestunau cyfan
      • cynnwys a chyd-destun

      i wneud synnwyr o eiriau, brawddegau a thestunau cyfan.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o eirfa sy'n benodol i ddisgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol yn fanwl gywir.

    • Rwy'n gallu defnyddio strategaethau i sillafu geiriau sy'n benodol i ddisgyblaeth a geiriau academaidd cyffredinol mewn cyd-destunau priodol.

    • Rwy'n gallu defnyddio'r hyn rwy'n ei wybod am wahanol strategaethau darllen er mwyn deall synnwyr geiriau anghyfarwydd mewn cyd-destunau a brawddegau newydd mewn testunau cymhleth, a defnyddio'r rhain wrth i mi gyfathrebu.

Da gwybod

Cysylltiadau â TGAU eraill

The Appendix D mathematics overlaps closely with GCSE Mathematics and Numeracy, the scientific enquiry demands match GCSE Integrated Science, and the climate and sampling work overlaps with Geography.

Ffynhonnell: WJEC GCSE The Sciences (Double Award) specification, teaching from 2026, for award from 2028, © WJEC CBAC Ltd 2025.