Foundation Cymraeg
Mae disgrifiad y cymhwyster yn Saesneg yn unig, gan ei fod wedi ei gymryd o fanyleb Saesneg CBAC.
Entry Level Foundation Cymraeg is a 120 guided learning hour qualification for learners aged 14 to 16 who are working towards GCSE Cymraeg Language and Literature or need a coherent Welsh course in its own right. Almost all of it is literacy in Welsh. Unit 1 tests reading for meaning, simple sequencing and one extended piece of writing for an audience. Unit 2 asks for a creative response to a printed short story, novel or play and a Welsh piece based on an English source. Unit 3 assesses an individual talk and a pair or group discussion of a Welsh TV programme or film. Accuracy in grammar, spelling, punctuation and mutations runs through every unit. There is no numeracy content.
- Corff dyfarnu
- CBAC
- Lefel
- Entry Level
- Addysgu gyntaf
- Medi 2027
- Faint o waith llythrennedd
- Uchel
- Faint o waith rhifedd
- Isel
- Manyleb
- Agor y fanyleb
Sut mae'r cymhwyster hwn yn cael ei asesu
- Unit 1: Reading and Writing: Two written subject tests, 60 minutes in total (2 x 30 minutes, plus 10 minutes reading time before Subject Test 1), 30%, 30 marks (15 per test), set and marked by WJEC, taken on screen or on paper within a four week summer window
- Unit 2: Responding to Texts: Non-examination assessment, two written tasks (up to 6 hours), 40%, 40 marks (25 for Task 1, 15 for Task 2), set by WJEC, marked by the centre and moderated by WJEC
- Unit 3: Oral: Non-examination assessment, two oral tasks (individual task 2 to 5 minutes, pair or group task about 5 minutes), 30%, 30 marks (10 for Task 1, 20 for Task 2), set by WJEC, marked by the centre and moderated by WJEC
Y sgiliau llythrennedd a rhifedd yn y cymhwyster hwn
-
Reading short and extended texts for meaning
In Unit 1 Subject Test 1 learners read two short texts and one extended text in paragraphs from everyday and work-related contexts. They answer short and multiple choice questions that ask them to recall information, pick out and summarise main points, interpret information and draw simple conclusions.
Llythrennedd: Strategaethau darllen, Deall, ymateb a dadansoddi
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils read a short Welsh notice about a school club and answer five questions on who, what, when and where.
- Blwyddyn 8
- Pupils read a Welsh advert for a summer job and a short email about it, then choose the three main points and write one sentence on whether the job suits them.
- Blwyddyn 9
- Pupils read a three paragraph Welsh article about a local festival in 10 minutes, answer short and multiple choice questions, and draw a simple conclusion about who the festival is for.
Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd
Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, Section 1.1.1, page 12; Summary of assessment, page 5
“identify and summarize main points”
Cam cynnydd 3
Rwy'n gallu defnyddio ystod o strategaethau er mwyn dod o hyd i wybodaeth, e.e. cip ddarllen (sgimio) am yr hanfodion, llithr ddarllen (sganio) am fanylion.
Rwy’n gallu defnyddio sgiliau dehongli a dod i gasgliad er mwyn deall y testun, ac yn gallu ystyried dibynadwyedd yr hyn rwy'n ei ddarllen.
Rwy'n gallu dangos fy mod yn deall y prif syniadau a manylion pwysig mewn gwahanol destunau ar yr un pwnc a'u defnyddio.
Cam cynnydd 4
Rwy'n gallu defnyddio ystod o strategaethau, e.e. darllen cyflym, darllen agos, anodi, rhagfynegi, i gip ddarllen (sgimio) testunau i gael yr hanfodion, y syniadau a’r themâu allweddol, a’u llithr ddarllen (sganio) am wybodaeth fanwl.
Rwy'n gallu crynhoi, cyfuno a dadansoddi gwybodaeth er mwyn magu dealltwriaeth fanwl, e.e. o achosion, canlyniadau, patrymau, gan ddefnyddio gwahanol ffynonellau.
-
Putting events and information in order
Subject Test 1 includes simple sequencing tasks on the reading texts. Learners use the order of ideas, time words and paragraph links to rebuild the sequence of a text.
Llythrennedd: Deall, ymateb a dadansoddi
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils put six Welsh picture captions from a short story in the right order and underline the time words that helped.
- Blwyddyn 8
- Pupils reorder the jumbled steps of a Welsh recipe and explain which words, such as yn gyntaf and wedyn, gave the order away.
- Blwyddyn 9
- Pupils rebuild a jumbled Welsh news report of five paragraphs and explain how the opening and linking phrases show the sequence.
Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd
Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, Section 1.1.1, page 12; Section 3.2, page 19
“complete simple sequencing tasks”
Cam cynnydd 3
Rwy'n gallu darllen yn fanwl, gan adnabod a nodi nodweddion testunau, e.e. cyflwyniad, dilyniant, darluniau, ffurfioldeb, geirfa allweddol.
Rwy’n gallu defnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am adeiladwaith iaith a threfn testunau i gefnogi fy nealltwriaeth.
Cam cynnydd 4
Rwy'n gallu defnyddio'r hyn rwy'n ei wybod am sut mae gwahanol destunau wedi'u strwythuro, eu trefnu a'u cysylltu er mwyn cefnogi fy nealltwriaeth o bwnc, e.e. defnyddio hyperddolenni mewn testun a argraffwyd/testun digidol i ymestyn fy ymchwil a'm dealltwriaeth.
-
Writing in a set form for a chosen audience
In Unit 1 Subject Test 2 learners write one extended task in a specific form such as a speech, email, article, letter or conversation. They use language that suits the audience and give opinions in basic sentences.
Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils write a short Welsh letter to a grandparent about their week, with a greeting, two opinions using dw i'n hoffi and a sign off.
- Blwyddyn 8
- Pupils write a Welsh speech for a school assembly about a charity, using phrases that speak directly to the audience and giving reasons for their opinions.
- Blwyddyn 9
- Pupils write the same event as a Welsh email to a friend and as an article for a community newsletter, changing the register and layout for each.
Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd
Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, Section 1.1.2, page 12; Summary of assessment, page 5
“use extended writing using language for the purpose of”
Cam cynnydd 3
Rwy'n gallu addasu arddull a strwythur fy ysgrifennu i fod yn addas i'r gynulleidfa, y diben a'r cyd-destun, e.e. cydbwysedd addas rhwng ffeithiau a safbwyntiau, casgliad penodol.
Rwy'n gallu defnyddio ac addasu gwahanol strwythurau yn fy ngwaith ysgrifennu, e.e. adroddiad ar ddigwyddiad, ymchwiliad neu arbrawf.
Rwy’n gallu ysgrifennu am fy meddyliau, fy nheimladau a fy marn, gan ddangos empathi a pharch.
Cam cynnydd 4
Rwy'n gallu addasu fy arddull ysgrifennu, gan ddewis a defnyddio'r strwythurau gorau ar gyfer gwahanol gyd-destunau a dibenion, e.e. i ddisgrifio, esbonio, darbwyllo, trafod yn llwyddiannus.
Rwy'n gallu ysgrifennu am fy meddyliau, fy nheimladau a fy marn gan ddefnyddio ystod o dechnegau, e.e. iaith emosiynol, gor-ddweud, dewis rhagenwau (chi, ni), i ddangos effaith.
-
Writing accurate sentences in paragraphs
Across Units 1 and 2 learners write in sentences with appropriate grammar, correct spelling and punctuation, and organise their work into paragraphs. In the translanguaging task they also vary how sentences begin and how long they are.
Llythrennedd: Geirfa, sillafu, gramadeg, Atalnodi, Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau, Cysyllteiriau a chystrawen
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils write five Welsh sentences about their family in the present tense, checking capital letters, full stops and verb endings against a checklist.
- Blwyddyn 8
- Pupils write two Welsh paragraphs about a weekend, one in the past tense, using connectives such as achos and ond, and check spellings in a dictionary.
- Blwyddyn 9
- Pupils proofread and redraft a Welsh paragraph with planted errors in tense, spelling and punctuation, then rewrite it so sentences start in different ways.
Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd
Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, Section 1.1.2, page 12; Unit 2, Section 2.1.2, page 14; Section 3.1, page 18
“use sentences, appropriate grammar, correct spelling”
Cam cynnydd 3
Rwy'n gallu defnyddio iaith briodol ar gyfer ysgrifennu, gan gynnwys ffurfiau safonol, e.e. enwau, rhagenwau, ansoddeiriau, adferfau, arddodiaid, cysyllteiriau ac amseroedd y ferf.
Rwy'n gallu defnyddio ystod o atalnodau'n gywir (gan gynnwys collnod) i egluro ac ehangu ar ystyr.
Rwy'n gallu defnyddio paragraffau a gwneud cysylltiadau rhyngddyn nhw.
Rwy'n gallu defnyddio strwythurau brawddeg syml, cyfansawdd a chymhleth er pwyslais ac effaith.
Cam cynnydd 4
Rwy'n gallu ysgrifennu brawddegau sy'n gywir yn ramadegol gan roi sylw i rediad ac amser y ferf, a chyfatebiaeth rhwng person a chytundeb o ran cenedl.
Rwy'n gallu dewis a defnyddio amrywiaeth o wahanol strwythurau brawddeg (brawddegau syml, cyfansawdd a chymhleth) gyda chywirdeb gramadegol wrth i mi ysgrifennu.
Rwy'n gallu defnyddio paragraffau ac adrannau er mwyn rhoi eglurder i ddarnau ysgrifennu mwy estynedig.
-
Using mutations and Welsh grammar accurately
Accuracy in Welsh is assessed in writing and speech. In both Unit 3 tasks learners vary sentences and show awareness of mutations, and the written tasks reward correct grammar, spelling and punctuation.
Llythrennedd: Geirfa, sillafu, gramadeg, Eglurder a geirfa
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils practise the soft mutation after dy and i by labelling items in a picture, such as dy gath and i Gaerdydd, and saying them aloud.
- Blwyddyn 8
- Pupils find and correct missing mutations in a short Welsh postcard, then use three of the corrected phrases in their own reply.
- Blwyddyn 9
- Pupils record a one minute Welsh talk, listen back for missed mutations and plural forms, and correct them before giving the talk again.
Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd
Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Sections 3.1.1 and 3.1.2, pages 15 and 16; Unit 2, Section 2.1.2, page 14
“vary sentences and show awareness of mutations”
Cam cynnydd 3
Rwy'n gallu treiglo'n gywir yn ôl y gofyn, gan gynnwys:
- treiglad meddal ar ôl 'ei' gwrywaidd, e.e. ei goes ef, ac ar ôl 'yn' traethiadol, e.e. yn gyflym
- treiglad trwynol ar ôl 'fy', e.e. fy nghoes i, ac ar ôl yr arddodiad 'yn', e.e. yng Nghaerffili
- treiglad llaes ar ôl 'ei' benywaidd, e.e. ei choes hi, ac ar gyfer cenedl enwau.
Rwy'n gallu ffurfio lluosog, e.e. drwy ychwanegu terfyniad (merch>merched), newid bôn (bachgen>bechgyn), cyfuniad o'r ddau (braich>breichiau) a thynnu terfyniad (coeden>coed).
Rwy'n gallu adnabod geiriau sydd wedi eu treiglo, ac yn gallu cymhwyso'r newidiadau hynny mewn llawer o gyd-destunau gorfodol, gan gynnwys:
- treiglad meddal ar ôl 'ei' gwrywaidd, e.e. ei goes ef, ac ar ôl nifer o arddodiaid
- treiglad meddal (heblaw am ll a rh) ar ôl 'yn' traethiadol, e.e. yn gyflym
- treiglad trwynol ar ôl 'fy', e.e. fy nghoes i, ac ar ôl yr arddodiad 'yn', e.e. yng Nghaerffili
- treiglad llaes ar ôl 'ei' benywaidd, e.e. ei choes hi, ac ar gyfer enwau gyda chyfeiryddion dynol.
Cam cynnydd 4
Rwy'n gallu adnabod y defnydd o dreigladau, hepgoriadau mewn cyd-destunau gorfodol a/neu'r defnydd o dreiglad amhriodol pan ddisgwylir math arall o dreiglad.
Rwy'n gallu adnabod y defnydd o dreigladau, a hepgoriadau a/neu'r defnydd o dreiglad amhriodol pan ddisgwylir math arall o dreiglad.
-
Reading and interpreting a short story, novel or play
For Unit 2 Task 1 learners read a printed short story, novel or play suited to their interests and language ability. They understand and interpret characters, show awareness of mood and atmosphere, and show they understand the events.
Llythrennedd: Strategaethau darllen, Deall, ymateb a dadansoddi
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils read a short Welsh story and choose three adjectives for the main character, finding a sentence in the text for each.
- Blwyddyn 8
- Pupils read a chapter of a Welsh novel for teenagers and highlight words that create a frightening or happy mood.
- Blwyddyn 9
- Pupils read a short Welsh play and explain how one character changes from the start to the end, using two short quotations.
Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd
Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, Section 2.1.1, page 14
“demonstrate an awareness of mood and atmosphere”
Cam cynnydd 3
Rwy'n gallu dehongli syniadau nad ydyn nhw wedi'u mynegi'n benodol, e.e. safbwyntiau neu agweddau awdur.
Rwy’n gallu darllen er mwyn adnabod safbwyntiau gwahanol bobl ar bynciau amrywiol a datblygu empathi.
Cam cynnydd 4
Rwy’n gallu defnyddio sgiliau dehongli a dod i gasgliad i ddeall testunau mwy cymhleth, ac ystyried dibynadwyedd ac effaith yr hyn rwy'n ei ddarllen.
Rwy'n gallu dangos dealltwriaeth lawn o destunau drwy ddefnyddio sgiliau dehongli, dod i gasgliad a dadansoddi.
-
Writing creatively in role as a character
Learners write a creative response to the whole text or part of it, choosing a suitable form such as a newspaper report, diary, letter or monologue. They write from the perspective of one or more characters.
Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau
Paratoi disgyblion
- Blwyddyn 7
- Pupils write a short Welsh diary entry as a character from a class story, saying how they felt about one event.
- Blwyddyn 8
- Pupils write a Welsh letter in role as a character to another character, explaining a decision they made in