LNF Cymru Llythrennedd a rhifedd i Gymru

← Pob cymhwyster

VCSE Sport and Leisure

Mae disgrifiad y cymhwyster yn Saesneg yn unig, gan ei fod wedi ei gymryd o fanyleb Saesneg CBAC.

Literacy in this VCSE is mostly practical and work-related: reading short scenarios in the sector test, using set definitions accurately, writing session plans and evaluations, and speaking clearly when coaching or interviewing performers. Numeracy is centred on data, with every learner collecting, charting and interpreting participation data in the Unit 2 NEA, and Unit 3 adding fitness testing, normative tables, energy balance and a six-week training plan, while Unit 1 has little numerical content. The single biggest thing KS3 should build is the habit of collecting real activity data, putting it in a correct chart and writing a short judgement that quotes the figures.

Corff dyfarnu
CBAC
Lefel
Level 1 and Level 2
Addysgu gyntaf
Medi 2027
Faint o waith llythrennedd
Canolig
Faint o waith rhifedd
Canolig
Manyleb
Agor y fanyleb
Y cam cyn hyn
Foundation Sport and Leisure, Entry Level and Level 1
Sut mae'r cymhwyster hwn yn cael ei asesu
  • Unit 1: Introduction to the Engineering Sector: Non-examination assessment 8 hours, 20%, 40 marks, set and marked by WJEC, available via Portal
  • Unit 2: Applying Engineering Processes: Non-examination assessment 26 hours, 60%, 145 marks, set by WJEC, marked by the centre and moderated by WJEC
  • Unit 3: Engineering Principles: Written test 1 hour, 20%, 60 marks, set and marked by WJEC, paper format only

Y sgiliau llythrennedd a rhifedd yn y cymhwyster hwn

  1. Reading short scenarios and answering applied questions

    Asesu: Yn yr arholiad

    Section B of the Unit 1 sector test asks learners to apply knowledge to applied situations, and short stimulus scenarios may be given as part of the questions. Learners need to read a short text about a club, centre or person closely and pick out what the question needs.

    Llythrennedd: Strategaethau darllen, Deall, ymateb a dadansoddi

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils read a short paragraph about a family that wants to get more active and underline two barriers and one thing that would help them.
    Blwyddyn 8
    Pupils read a half-page case study about a leisure centre in their local authority and answer three short questions, highlighting the line in the text that gave each answer.
    Blwyddyn 9
    Pupils answer four timed scenario questions about a community club, then swap with a partner to check whether each answer used details from the scenario rather than general knowledge.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Summary of assessment, page 5; Section 3.2, Unit 1, page 44

    “Short stimulus scenarios may be provided as part of these questions.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o strategaethau er mwyn dod o hyd i wybodaeth, e.e. cip ddarllen (sgimio) am yr hanfodion, llithr ddarllen (sganio) am fanylion.

    • Rwy'n gallu dangos fy mod yn deall y prif syniadau a manylion pwysig mewn gwahanol destunau ar yr un pwnc a'u defnyddio.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o strategaethau, e.e. darllen cyflym, darllen agos, anodi, rhagfynegi, i gip ddarllen (sgimio) testunau i gael yr hanfodion, y syniadau a’r themâu allweddol, a’u llithr ddarllen (sganio) am wybodaeth fanwl.

    • Rwy’n gallu defnyddio sgiliau dehongli a dod i gasgliad i ddeall testunau mwy cymhleth, ac ystyried dibynadwyedd ac effaith yr hyn rwy'n ei ddarllen.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu darllen a dadansoddi ystod o destunau nas gwelais o'r blaen, testunau a argraffwyd a thestunau digidol, gan ganolbwyntio ac yn annibynnol.

    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o strategaethau, e.e. darllen cyflym, darllen agos, anodi, rhagfynegi, i gip ddarllen (sgimio) testunau i gael yr hanfodion, y syniadau a’r themâu allweddol, a’u llithr ddarllen (sganio) am wybodaeth fanwl, gan ddethol a gwneud sylwadau aeddfed ar y syniadau a’r themâu allweddol.

  2. Using sector terms and definitions accurately

    Asesu: Yn yr arholiad ac mewn gwaith cwrs

    Learners must know set definitions, including sport, leisure, health, fitness and wellbeing, and the difference between the public, private and voluntary sectors. These terms are tested in the sector test and must be used precisely in the Unit 2 NEA.

    Llythrennedd: Geirfa, sillafu, gramadeg

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils build a class word wall of ten PE terms, such as cardiovascular, flexibility and wellbeing, and write each in a sentence about their own activity.
    Blwyddyn 8
    Pupils sort local providers (a council pool, a private gym, a parkrun, a rugby club) into public, private and voluntary, and write one sentence explaining each choice using the correct term.
    Blwyddyn 9
    Pupils write their own definitions of health, fitness and wellbeing, compare them with set definitions, and then explain in a paragraph how a change in one affects the other two.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 1, Section 1.1.1, page 14; Unit 2, Section 2.1.1, page 24; Unit 2, Section 2.2.2, page 27

    “Learners should know the following definitions:”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio geirfa amrywiol, briodol a manwl gywir, gan gynnwys geiriau sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth at ddibenion gwahanol.

    • Rwy'n gallu defnyddio strategaethau i sillafu geiriau amlsillafog, cymhleth ac afreolaidd yng nghyd-destun pob maes dysgu a phrofiad.

    Cam cynnydd 4
    • Rwyf wedi cael profiad o ystod o eirfa sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol, ac yn gallu ei defnyddio wrth i mi gyfathrebu.

    • Rwy'n gallu defnyddio amrywiaeth o strategaethau ac adnoddau i sillafu geirfa gyfarwydd ac anghyfarwydd a geiriau sy'n benodol i faes dysgu a phrofiad/disgyblaeth yn gywir.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu defnyddio ystod o eirfa sy'n benodol i ddisgyblaeth a geirfa academaidd gyffredinol yn fanwl gywir.

    • Rwy'n gallu defnyddio strategaethau i sillafu geiriau sy'n benodol i ddisgyblaeth a geiriau academaidd cyffredinol mewn cyd-destunau priodol.

  3. Writing to evaluate an initiative, a training programme or a session

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    In Unit 2 learners design and evaluate an initiative to improve health, fitness and wellbeing for a target group. In Unit 3 they evaluate a training programme, and in Unit 4 they review their own activity sessions, identifying strengths and weaknesses and judging how far aims were met.

    Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    After a unit of work, pupils write a short paragraph on what went well and what they would improve, using "because" to give a reason for each point.
    Blwyddyn 8
    Pupils write a structured review of a lunchtime club they took part in, with paragraphs on strengths, weaknesses and one recommendation.
    Blwyddyn 9
    Pupils plan a simple idea to get more pupils active at break time, try it for two weeks, and write an evaluation that judges how far it met its aim and uses evidence to back each point.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Section 3.2, Unit 2, page 45; Unit 3, Section 3.4.2, page 37; Unit 4, Section 4.4.1, page 42

    “design and evaluate an initiative aimed at improving health, fitness and wellbeing for a specified target group.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio ac addasu gwahanol strwythurau yn fy ngwaith ysgrifennu, e.e. adroddiad ar ddigwyddiad, ymchwiliad neu arbrawf.

    • Rwy'n gallu defnyddio paragraffau a gwneud cysylltiadau rhyngddyn nhw.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio crynodebau, trafod materion, rhoi esboniadau manwl a defnyddio rhesymeg wrth ymdrin â phwnc.

    • Rwy'n gallu trefnu a llunio fy ngwaith ysgrifennu'n effeithiol, gan gysylltu a datblygu fy syniadau ar gyfer amrywiaeth o wahanol gyd-destunau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu ysgrifennu darnau estynedig sy'n cynnwys tystiolaeth a gwybodaeth fanwl at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd o fewn gwahanol ddisgyblaethau a rhyngddyn nhw.

    • Rwy'n gallu trefnu gwaith ysgrifennu ar ffurf briodol, gan sicrhau bod y cynnwys yn cael ei nodi o fewn a rhwng paragraffau neu adrannau, a chan ddatblygu a chynnal syniadau'n gydlynus.

  4. Planning a session in writing, with aims, objectives and a risk assessment

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 4 learners must plan activity sessions with aims, objectives and learning outcomes, health and safety requirements including a risk assessment, the needs of participants, activities and resources. The plan is a structured working document that the session is then judged against.

    Llythrennedd: Cynllunio a threfnu ar gyfer gwahanol ddibenion, cynulleidfaoedd a chyd-destunau

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils fill in a simple warm-up plan template with one aim, three activities and the equipment needed.
    Blwyddyn 8
    Pupils write a plan for a 15-minute skill practice with an aim, two objectives, a list of hazards and how each will be controlled.
    Blwyddyn 9
    Pupils write a full session plan for younger pupils, adapting activities for different abilities, and redraft it after a partner checks it for clarity and safety.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 4, Section 4.2.3, page 41

    “aims, objectives and learning outcomes”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu addasu arddull a strwythur fy ysgrifennu i fod yn addas i'r gynulleidfa, y diben a'r cyd-destun, e.e. cydbwysedd addas rhwng ffeithiau a safbwyntiau, casgliad penodol.

    • Rwy'n gallu ystyried ffyrdd gwahanol o gynllunio, drafftio a chyflwyno fy ngwaith yn briodol.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu addasu fy arddull ysgrifennu, gan ddewis a defnyddio'r strwythurau gorau ar gyfer gwahanol gyd-destunau a dibenion, e.e. i ddisgrifio, esbonio, darbwyllo, trafod yn llwyddiannus.

    • Rwy’n gallu dewis a defnyddio strategaethau priodol er mwyn cynllunio a datblygu fy ngwaith ysgrifennu at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dewis a defnyddio strategaethau priodol i gynllunio a datblygu fy ngwaith ysgrifennu ar gyfer amrywiaeth heriol o wahanol ddibenion a chynulleidfaoedd.

    • Rwy'n gallu crynhoi gyda hyder, gan addasu arddull a ffurf yn ôl y darllenydd neu'r gynulleidfa fwriadedig a diben y gwaith ysgrifennu.

  5. Giving clear instructions, coaching points and feedback

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 4 learners must show effective verbal and non-verbal communication while leading, give coaching points and constructive feedback, and adapt activities for participants. Unit 1 also tests knowledge of communication in sector roles, such as giving instructions and staff briefings.

    Llythrennedd: Eglurder a geirfa, Diben, Siarad cydweithredol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils explain one skill, such as a chest pass, to a partner using three short teaching points, and the partner repeats them back.
    Blwyddyn 8
    Pupils lead a small group warm-up, giving instructions loudly and clearly and changing what they say when someone has not understood.
    Blwyddyn 9
    Pupils coach a short practice to younger pupils, giving each participant one piece of specific, positive feedback and one target.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 4, Sections 4.1.1 and 4.3.1, pages 40 and 42; Unit 1, Section 1.3.3, page 18

    “coaching points, and giving constructive feedback”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy’n gallu siarad yn glir, gan adnabod yr iaith briodol ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd a dibenion, a chan amrywio fy mynegiant, geirfa, tôn ac ystumiau i ennyn diddordeb y gynulleidfa.

    • Rwy'n gallu trefnu sgwrs fel y gall gwahanol gynulleidfaoedd mewn gwahanol gyd-destunau ddilyn yr hyn sy'n cael ei ddweud, gan gynnwys defnyddio iaith ffurfiol.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy’n gallu siarad yn glir, gan ddewis ac addasu fy iaith yn briodol ar gyfer ystod o gynulleidfaoedd a dibenion, a chan gyfleu ystyr yn effeithiol i’r gynulleidfa.

    • Rwy'n gallu trefnu'r hyn sy'n cael ei ddweud yn effeithiol er mwyn ymateb i adwaith gwrandawyr drwy addasu'r hyn rwy'n ei ddweud a'r ffordd rwy'n ei ddweud.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu cyflwyno syniadau a materion er mwyn bodloni gofynion gwahanol gynulleidfaoedd.

    • Rwy'n gallu ymateb yn hyderus i'r ffordd y mae gwrandawyr yn ymateb, gan addasu fy iaith mewn amrywiaeth eang o gyd-destunau ac at ddibenion gwahanol.

  6. Interviewing performers and participants and listening to their views

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 3 learners use interviews with performers to assess motivation, anxiety and tactics before and after activity, and Unit 4 learners use participant feedback to review sessions. Learners must ask useful questions and record and respond to what they hear.

    Llythrennedd: Gwrando i ddeall, Gofyn cwestiynau

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils ask a partner three set questions about how they felt before a race and note the answers in a simple table.
    Blwyddyn 8
    Pupils write four open questions about a classmate's game plan, interview them before a match and summarise the answers in two sentences.
    Blwyddyn 9
    Pupils interview a performer before and after a competition about nerves and motivation, record key points, and compare what was said with what they saw.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Section 3.2.1, page 35; Unit 4, Section 4.4.1, page 42

    “interviews with performers to assess levels of motivation and anxiety before and during activities”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio technegau i gofio prif bwyntiau cyflwyniadau, e.e. gwneud nodiadau, crynhoi, adolygu.

    • Rwy’n gallu ymateb i safbwyntiau pobl eraill, gan geisio eglurder, crynhoi ac esbonio’r hyn rwyf wedi ei glywed, ei ddarllen neu ei weld.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio technegau gwahanol i'm helpu i gofio, cofnodi ac ymateb i'r hyn rwy'n ei glywed.

    • Rwy’n gallu ymateb i safbwyntiau pobl eraill mewn ffordd hyderus a sensitif, gan grynhoi a gwerthuso'r hyn rwyf wedi ei glywed, ei ddarllen neu ei weld.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu defnyddio technegau gwahanol i'm helpu i gofio, cofnodi ac ymateb i'r hyn rwy'n ei glywed.

    • Rwy’n gallu gwneud dewisiadau gwybodus i wella fy sgiliau cyfathrebu.

  7. Collecting quantitative and qualitative data

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must know the types of data and the methods for collecting them, including questionnaires, interviews, health tests, activity logs and cumulative statistics such as participation rates and attendance figures. The Unit 2 brief is built on analysing participation data.

    Rhifedd: Casglu data, Cynrychioli data, Cymhwysedd strategol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils use a tally chart to count how many pupils use each part of the yard at lunchtime on two days.
    Blwyddyn 8
    Pupils write a short questionnaire on how often their year group is active outside school, with tick-box questions for numbers and one open question for reasons.
    Blwyddyn 9
    Pupils plan how to collect data to answer "Do girls and boys in Year 9 face the same barriers to sport?", choosing a sample and a mix of quantitative and qualitative questions.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, Section 2.3.2, page 29; Section 3.2, Unit 2, page 45

    “quantitative: numerical data that can be measured and counted”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu casglu data perthnasol i ateb cwestiynau a ofynnwyd.

    • Rwy'n gallu cynrychioli data gan ddefnyddio:

      • rhestrau, siartiau cyfrif, tablau, diagramau a thablau amlder
      • siartiau bar, siartiau data wedi'u grwpio, graffiau llinell a graffiau trawsnewid
      • pictogramau lle mae un symbol yn cynrychioli mwy nag un uned gan ddefnyddio allwedd
      • diagramau Venn a Carroll.
    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu casglu fy nata fy hun ar gyfer arolwg, e.e. drwy lunio holiadur.

    • Rwy'n gallu casglu data meintiol ac ansoddol.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu casglu data mewn ffordd addas yn unol â'm rhagdybiaeth.

    • Rwy'n gallu nodi pa wybodaeth bellach allai fod yn ofynnol a dewis pa wybodaeth sydd fwyaf priodol.

  8. Presenting data in graphs, charts and tables

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must know how to present data as bar charts, line graphs, pie charts, tables, written summaries and pictograms, and use these when analysing participation data in the Unit 2 NEA.

    Rhifedd: Cynrychioli data

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils draw a bar chart of their class's favourite activities with a labelled scale and title.
    Blwyddyn 8
    Pupils draw a line graph of weekly attendance at a school club over a term and mark the week a new activity was introduced.
    Blwyddyn 9
    Pupils show participation by age group as a pie chart and a bar chart, and decide which one makes the point more clearly.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, Section 2.3.2, page 30

    “graphs (bar charts, line graphs, pie charts)”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu dewis a llunio siartiau, diagramau a graffiau priodol sydd â graddfeydd addas.

    • Rwy'n gallu cynrychioli data gan ddefnyddio:

      • rhestrau, siartiau cyfrif, tablau, diagramau a thablau amlder
      • siartiau bar, siartiau data wedi'u grwpio, graffiau llinell a graffiau trawsnewid
      • pictogramau lle mae un symbol yn cynrychioli mwy nag un uned gan ddefnyddio allwedd
      • diagramau Venn a Carroll.
    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu dewis a llunio siartiau, diagramau a graffiau priodol sydd â graddfeydd addas.

    • Rwy'n gallu llunio a dehongli graffiau a diagramau (gan gynnwys siartiau cylch) i gynrychioli data arwahanol neu barhaus, gan ddewis graddfa briodol.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dewis a llunio siartiau, diagramau a graffiau priodol sydd â graddfeydd addas.

  9. Interpreting data to judge whether a strategy worked

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Learners must evaluate and interpret data to assess the effectiveness of strategies, programmes and interventions to increase participation. The Unit 2 brief asks them to analyse participation data and identify barriers, and AO3 (interpret and evaluate) carries 15% of Unit 2.

    Rhifedd: Dehongli data

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils read a bar chart of club attendance and answer three questions, including which club grew the most.
    Blwyddyn 8
    Pupils compare attendance before and after a promotion and decide whether the change is big enough to say the promotion worked.
    Blwyddyn 9
    Pupils study a table of local participation rates by age group, identify the group least likely to be active, and explain one limitation of the data before suggesting a strategy.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 2, Section 2.3.2, page 30; Section 3.1, page 44; Section 3.2, Unit 2, page 45

    “analyse participation data, identify barriers to engagement”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu echdynnu a dehongli gwybodaeth o amrywiaeth gynyddol o ddiagramau, amserlenni a graffiau (gan gynnwys siartiau cylch).

    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu dehongli gwybodaeth fathemategol; gan ddod i gasgliadau o graffiau, diagramau a data, gan gynnwys trafod cyfyngiadau data.

    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dehongli gwybodaeth fathemategol; gan ddod i gasgliadau o graffiau, diagramau a data, gan gynnwys trafod cyfyngiadau data.

    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

  10. Measuring fitness, heart rate and blood pressure accurately

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 3 learners must select and carry out tests to measure components of fitness, such as cardiovascular endurance, flexibility, speed and reaction time, and use health screening for body composition, blood pressure and heart rate. Results need correct units and careful timing.

    Rhifedd: Mesur, Cymhwysedd strategol, Cyfathrebu â symbolau

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils time a partner's 30 metre sprint with a stopwatch, measure a sit and reach in centimetres, and record both with units.
    Blwyddyn 8
    Pupils take their resting pulse for 15 seconds, multiply by four to get beats per minute, and repeat after exercise to compare.
    Blwyddyn 9
    Pupils run three fitness tests, record results to a sensible degree of accuracy, and explain which measurements are most likely to contain errors and why.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Section 3.2.1, pages 34 and 35

    “health tests/screening to measure body composition, blood pressure and heart rate”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu darllen a dehongli graddfeydd neu raniadau ar amrywiaeth o offerynnau mesur.

    • Rwy'n gallu amseru digwyddiadau mewn munudau ac eiliadau, a threfnu'r canlyniadau.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu darllen a dehongli graddfeydd ar amrywiaeth o offerynnau mesur.

    • Rwy'n gallu dehongli ffracsiynau o eiliadau yn briodol.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu nodi, mesur neu gasglu'r wybodaeth sy'n ofynnol er mwyn cwblhau'r dasg.

    • Rwy'n gallu defnyddio nodiant, symbolau ac unedau mesur priodol, gan gynnwys mesurau cyfansawdd.

  11. Comparing results with normative tables and judging reliability

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 3 learners analyse qualitative and quantitative data, benchmark results against normative range tables, and judge the reliability and validity of the data they collected. This analysis identifies strengths and weaknesses that shape the training programme.

    Rhifedd: Dehongli data

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils find their own result in a simple ratings table for a fitness test and say which band it falls in.
    Blwyddyn 8
    Pupils compare their bleep test level with a normative table for their age and gender, and say whether a single attempt is enough to be sure.
    Blwyddyn 9
    Pupils compare the class mean for a fitness test with a published norm, look for outliers, and explain two reasons the class results might not be reliable.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Section 3.2.2, page 35

    “reliability and validity of the data collected”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu echdynnu a dehongli gwybodaeth o amrywiaeth gynyddol o ddiagramau, amserlenni a graffiau (gan gynnwys siartiau cylch).

    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu dehongli gwybodaeth fathemategol; gan ddod i gasgliadau o graffiau, diagramau a data, gan gynnwys trafod cyfyngiadau data.

    • Rwy'n gallu archwilio canlyniadau yn feirniadol, a dethol a chyfiawnhau dewis o ystadegau, gan gydnabod cyfyngiadau unrhyw ragdybiaethau a'u heffaith ar y casgliadau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dehongli gwybodaeth fathemategol; gan ddod i gasgliadau o graffiau, diagramau a data, gan gynnwys trafod cyfyngiadau data.

    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

  12. Working out calorie intake and energy balance

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 3 lists calorie intake, energy balance, nutrition and hydration as lifestyle factors to monitor, so learners add up intake from food diaries and compare it with energy used.

    Rhifedd: Cyfrifiad, Cyfathrebu â symbolau, Mesur, Cymhwysedd strategol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils read the calories on three food labels and add them up to find the total for a packed lunch.
    Blwyddyn 8
    Pupils keep a one-day food and drink diary, total the calories and millilitres of water, and compare the totals with a guideline amount.
    Blwyddyn 9
    Pupils estimate the energy used in a PE lesson from a table of values, compare it with the calories in a snack, and explain what energy balance means for a performer.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Section 3.2.1, page 35; Unit 3, Section 3.4.1, page 37

    “calorie intake, energy balance, nutrition and hydration.”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu adio a thynnu rhifau gan ddefnyddio rhifau cyfan a degolion.

    • Rwy'n gallu defnyddio nodiant, symbolau ac unedau mesur priodol.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio dulliau ysgrifenedig effeithlon i adio a thynnu rhifau a degolion o unrhyw faint, gan gynnwys cymysgedd o rifau mawr a bach â niferoedd gwahanol o leoedd degol.

    • Rwy'n gallu defnyddio'r unedau mesur cyffredin, trosi rhwng unedau cysylltiedig y system fetrig a chwblhau cyfrifiadau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu adnabod, modelu a chymhwyso'r strwythurau a syniadau mathemategol wrth wraidd problemau, er mwyn eu fformiwleiddio a'u datrys.

    • Rwy'n gallu defnyddio nodiant, symbolau ac unedau mesur priodol, gan gynnwys mesurau cyfansawdd.

  13. Planning training load and time over six weeks

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 3 learners carry out a six-week training programme taking between 6 and 12 hours, applying overload through intensity, frequency and duration and setting measurable SMART targets. They track progress towards short-term targets and long-term goals.

    Rhifedd: Mesur, Cymhwysedd strategol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils plan a circuit with six stations, deciding how many seconds of work and rest each station has and working out the total time.
    Blwyddyn 8
    Pupils plan a three-week timetable of short training sessions, increasing the time or repetitions each week by a set amount.
    Blwyddyn 9
    Pupils write a six-week plan with one SMART target, set out frequency, intensity and duration for each week in a table, and check the total time stays within a set limit.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Summary of assessment, page 32; Unit 3, Sections 3.3.2 and 3.3.3, page 36

    “overload (intensity, frequency, duration)”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio a dehongli calendrau, amserlenni a rhaglenni i gynllunio digwyddiadau a gweithgareddau, a gwneud cyfrifiadau fel rhan o'r daith gynllunio.

    • Rwy'n gallu cwblhau gweithgareddau ymarferol sy'n cynnwys digwyddiadau a amserir, ac esbonio pa uned o amser yw'r mwyaf priodol.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu blaenoriaethu a threfnu'r camau perthnasol sydd eu hangen i gwblhau'r dasg neu ddod o hyd i ddatrysiad.

    • Rwy'n gallu defnyddio'r unedau mesur cyffredin, trosi rhwng unedau cysylltiedig y system fetrig a chwblhau cyfrifiadau.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu blaenoriaethu a threfnu'r camau perthnasol sydd eu hangen i gwblhau'r dasg neu ddod o hyd i ddatrysiad.

    • Rwy'n gallu nodi, mesur neu gasglu'r wybodaeth sy'n ofynnol er mwyn cwblhau'r dasg.

  14. Using numerical data to review progress and sessions

    Asesu: Mewn gwaith cwrs (asesiad di-arholiad)

    Unit 3 learners evaluate a training programme using qualitative and quantitative data and judge how far targets were met. Unit 4 learners analyse qualitative and quantitative data to review their activity sessions against their aims and objectives.

    Rhifedd: Dehongli data, Rhesymu rhesymegol

    Paratoi disgyblion

    Blwyddyn 7
    Pupils compare their first and last score on a skill test and work out how much they improved.
    Blwyddyn 8
    Pupils collect ratings out of 5 from participants after a session they led, find the mean and mode, and say what the numbers suggest.
    Blwyddyn 9
    Pupils use before and after results from a short training block to work out the change for each pupil and the class mean change, and judge whether the target was met.
    Dangos geiriad y fanyleb a datganiadau'r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

    Ble mae yn y fanyleb: Unit 3, Section 3.4.2, page 37; Unit 4, Section 4.4.1, page 42

    “analysing qualitative and quantitative data to inform the review”
    Cam cynnydd 3
    • Rwy'n gallu defnyddio cymedr i ddehongli set data syml.

    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

    Cam cynnydd 4
    • Rwy'n gallu defnyddio cymedr, canolrif, modd ac ystod i gymharu data (parhaus ac arwahanol), ac rwy'n gallu dewis y cyfartaledd mwyaf priodol.

    • Rwy'n gallu archwilio tueddiadau a gwerthoedd eithaf (allanolynnau) ar gyfer setiau data.

    Cam cynnydd 5
    • Rwy'n gallu dod i gasgliadau o ddata ac rwy'n cydnabod y gall rhai casgliadau fod yn gamarweiniol neu'n ansicr.

    • Rwy'n gallu esbonio canlyniadau a gweithdrefnau yn fanwl gan ddefnyddio iaith fathemategol briodol.

Da gwybod

Cysylltiadau â chymwysterau eraill

Fitness measurement, normative tables and training plans overlap with GCSE Physical Education and Health, and collecting and charting survey data overlaps with GCSE Mathematics and Numeracy and GCSE Social Studies.

Ffynhonnell: WJEC Level 1/Level 2 VCSE Sport and Leisure specification, approved by Qualifications Wales, teaching from September 2027, for award from 2029 (© WJEC CBAC Ltd 2026).